Zwolnienie z VAT przysługuje firmom, które generują roczny obrót poniżej 240 000 zł albo sprzedają określone towary i usługi. Wyróżniamy jednak pewne wyjątki, w których przedsiębiorcy muszą zarejestrować się jako płatnicy VAT. Przygotowaliśmy poradnik, który wszystko dokładnie i zwięźle wyjaśnia. Czytaj dalej i dowiedz się więcej!
Zwolnienie z VAT w 2026 roku – wszystko, co musisz wiedzieć
Polskie prawo przewiduje głównie dwie sytuacje, w których przedsiębiorca może być zwolniony z VAT.
- Gdy roczny obrót firmy nie przekracza 240 000 zł. Mówimy wtedy o zwolnieniu podmiotowym.
- Kiedy firma sprzedaje określone towary lub usługi, wskazane w ustawie o VAT. Nazywamy to zwolnieniem przedmiotowym.
Nie jest to jednak tak proste, jak mogłoby się wydawać. Wspominaliśmy na początku, że występują pewne wyjątki. Sprawiają one, że niektórzy przedsiębiorcy, którzy mają obrót roczny poniżej 240 000 zł, wciąż muszą być płatnikami VAT. Jak to możliwe? O co tutaj chodzi? O jakich wyjątkach mówimy? Wszystko wyjaśniamy w dalszej części poradnika.
Zwolnienie podmiotowe do 240 000 złotych
Zwolnienie podmiotowe z VAT przysługuje tym przedsiębiorcom, którzy w poprzednim roku osiągnęli obrót poniżej 240 000 zł. Do limitu bierzemy pod uwagę wyłącznie sprzedaż netto. Nie uwzględniamy więc podatku VAT.
Nie każdy jednak, kto mieści się w limicie VAT, może zostać zwolniony z podatku. Wyróżnia się określone czynności, których wykonywanie w ramach działalności gospodarczej, prowadzi do tego, że musisz być czynnym płatnikiem VAT. Bez względu na to, jaki przychód osiągasz.
Jakie więc czynności uniemożliwiają skorzystanie ze zwolnienia podmiotowego?
- Świadczenie usług prawniczych, jubilerskich, ściągania długów (np. faktoring), a także doradztwa (z wyjątkiem doradztwa rolniczego w określonym zakresie).
- Sprzedaż konkretnych towarów, takich jakich: budynki, budowle, tereny budowlane i nowe środki transportu, wyroby akcyzowe (z wyjątkiem energii, wyrobów tytoniowych i niektórych samochodów) czy konkretne towary sprzedawane przez internet (np. kosmetyki, komputery).
Z pełną listą towarów i usług, które wykluczają korzystanie ze zwolnienia podmiotowego, możesz zapoznać się w ustawie o VAT.
Nowe limity zwolnienia od 1 stycznia 2026
Od 1 stycznia 2026 r. limit obrotu w ramach zwolnienia podmiotowego wzrósł z 200 000 zł do 240 000 zł. Co więcej, jeśli w 2025 roku Twoja sprzedaż wyniosła więcej niż 200 000 zł, ale mniej niż 240 000 zł, od 1 stycznia 2026 roku możesz wrócić do zwolnienia z VAT.
Jak wyliczyć limit VAT w 2026 roku?
Limit VAT w kwocie 240 000 zł dotyczy całego roku. Co zrobić w sytuacji, gdy nowy przedsiębiorca zakłada firmę w trakcie danego roku? Wtedy wylicza się limit proporcjonalnie do okresu, w którym przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą. Do obliczenia wystarczy proste działanie. Najpierw dzielimy liczbę dni prowadzenia firmy przez liczbę dni w roku. Następnie uzyskany wynik mnożymy przez roczny limit VAT w kwocie 240 000 zł.
W poniższych przykładach zakładamy, że przedsiębiorca prowadzi firmę do końca danego roku oraz przedmiot jego działalności nie nakazuje rejestracji jako płatnika VAT (bez względu na obrót).
Przykład 1.
Założenie firmy 28 stycznia 2026 r. oznacza, że roczny limit VAT dla tego przedsiębiorcy wynosi 221 589,04 zł. Taką kwotę otrzymujemy, gdy podzielimy 337 dni prowadzenia działalności przez 365 dni w roku, a następnie wynik pomnożymy przez 240 000 zł.
Przykład 2.
Założenie działalności 3 października 2026 r. oznacza natomiast, że roczny limit VAT wyniesie dla przedsiębiorcy 58 520,55 zł. Taki wynik otrzymujemy, gdy podzielimy 89 dni prowadzenia działalności przez 365 dni w roku, a następnie wynik pomnożymy przez 240 000 zł.
Zwolnienie przedmiotowe z VAT dla wybranych usług i towarów
W art. 43 ust. 1 ustawy o VAT znajduje się lista towarów i usług, których sprzedaż w ramach działalności gospodarczej automatycznie klasyfikuje firmę do zwolnienia przedmiotowego. Podobny spis można ponadto znaleźć w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. Zwolnienie przedmiotowe z VAT skupia się zatem nie na limicie przychodów, ale przedmiocie prowadzonej działalności. To oznacza, że Twój roczny zysk może znacznie przekraczać 240 000 zł, a wciąż będzie przysługiwało Ci zwolnienie z VAT.
Do najczęstszych usług zwolnionych z podatku VAT, należą m.in.: usługi w zakresie opieki medycznej (np. stomatolog, psycholog, pielęgniarka), usługi finansowe (np. dotyczące udzielanie kredytów i pożyczek) czy usługi nauczania języków obcych i nauczania prywatnego.
Rejestracja w VAT po przekroczeniu limitu
Wyobraźmy sobie, że dotyczy Cię zwolnienie z VAT, ale w trakcie roku Twoja sprzedaż przekroczy limit 240 000 zł. W takim przypadku automatycznie tracisz zwolnienie z VAT. Stajesz się wtedy podatnikiem VAT, zaczynając od tej transakcji, która spowodowała przekroczenie limitu.
Aby zarejestrować się jako płatnik VAT, musisz wypełnić i złożyć formularz VAT-R. Znajdziesz go na stronie internetowej Ministerstwa Finansów w zakładce: „Formularze elektroniczne VAT”. Jeśli korzystałeś ze zwolnienia, formularz należy złożyć do właściwego naczelnika urzędu skarbowego przed dniem, w którym utracisz prawo do zwolnienia albo przed początkiem miesiąca, w którym rezygnujesz ze zwolnienia. Rejestracja w VAT jest natomiast bezpłatna.
Kiedy warto wybrać zwolnienie z VAT?
Przedsiębiorcy, którym przysługuje zwolnienie, wciąż mogą zarejestrować się jako płatnik tego podatku i wystawiać faktury VAT. W takiej sytuacji decyzja jest dobrowolna. Niektórzy wybierają tę opcję, ponieważ zyskują dzięki niej realne korzyści (np. mogą odliczyć podatek VAT od zakupów firmowych i nie muszą martwić się o roczny limit obrotu).
Ponadto wiele firm, rozliczających VAT, preferują współpracę z innymi firmami, które również to robią. Dzięki temu mogą odliczać podatek. Jeśli więc przedsiębiorca ma zamiar współpracować głównie z klientami biznesowymi (B2B), wtedy bycie płatnikiem VAT może okazać się opłacalne i wpływać pozytywnie na wizerunek firmy.
Zwolnienie z VAT wydaje się natomiast lepszą opcją, gdy przedsiębiorca sprzedaje swoje produkty lub usługi głównie indywidualnym klientom (osobom fizycznym). W takiej sytuacji może zaproponować niższe ceny, ponieważ nie musi doliczać 23% podatku do kwoty. Ponadto zwolnienie z VAT oznacza mniej biurokracji i prostszą księgowość, co z kolei może wpłynąć na niższe koszty usługi biura rachunkowego.
Zwolnienie z podatku VAT w 2026 roku
Teraz już wiesz, w jakich sytuacjach możesz zostać zwolniony z podatku VAT. Warto jednak zachować czujność, ponieważ prawo nieustannie się zmienia. Może się więc okazać, że Twoja branża lub towary, które sprzedajesz, zostaną w przyszłości uznane za czynności, które podlegają obowiązkowej rejestracji jako płatnika VAT. Znana sentencja łacińska mówi: „Ignorantia iuris nocet”, czyli „Nieznajomość prawa szkodzi”. Warto więc być na bieżąco z przepisami podatkowymi, zwłaszcza jeśli prowadzisz lub chcesz założyć własną firmę. Na szczęście nie musisz samodzielnie „przekopywać się” przez stosy aktów prawnych albo artykułów. W Trasted robimy to za Ciebie.
