Początek nowego roku zawsze wiąże się ze zmianami prawnymi. W nadchodzących miesiącach czekają nas fundamentalne modyfikacje. Nie chodzi tylko o KseF, o którym najwięcej mówi się w mediach. Bardzo ważne zmiany czekają nas również w obszarze kadr i płac, cyfryzacji, cyberbezpieczeństwa czy planowania przestrzennego oraz zatrudniania cudzoziemców. Biorąc pod uwagę, że obecny rok dobiega końca, czasu jest mniej, niż nam się wydaje. Jakie czekają nas zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku? Sprawdzamy, omawiamy i wyjaśniamy!
1. Koniec z ukrywaniem wynagrodzeń i taniego B2B
Duże zmiany wprowadza unijna dyrektywa nr 2023/970 o jawności wynagrodzeń: Pay Gap Transparency z dnia 10 maja 2023 r. Oprócz tego mogą pojawić się również nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy (PIP).
Choć dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej została przyjęta już w 2023 roku, jej przepisy oficjalnie zaczną obowiązywać 24 grudnia 2025. Od tego dnia pracodawcy będą musieli m.in. podawać zakres wynagrodzeń w ogłoszeniach o pracę czy udzielać dodatkowych informacji odnośnie wynagrodzenia. Oprócz tego, do 7 czerwca 2026 roku Polska musi wdrożyć kolejną regulację, która zakłada równość wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za wykonywanie tej samej pracy lub pracy o tej samej wartości.
W 2026 roku Państwowa Inspekcja Pracy ma dodatkowo zyskać uprawnienia do przekwalifikowania fikcyjnych umów B2B na umowy o pracę. Będzie to możliwe przy założeniu, że kontrakt B2B wykazuje charakterystyczne cechy etatu (np. prawo do corocznego urlopu, dostęp do świadczeń, praca pod nadzorem przez 8 godzin dziennie). Zgodnie z zapowiedziami, PIP ma również zyskać dostęp do danych ZUS i urzędów skarbowych. Takie rozwiązanie ma zwiększyć skuteczność kontroli.
Co to oznacza dla przedsiębiorców?
W tym przypadku zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku oznaczają koniec ery „uznaniowości” w ustalaniu pensji i optymalizacji kosztów pracy. Właściciele firm muszą natychmiast rozpocząć audyt kadrowo-płacowy. Kluczowe jest zweryfikowanie, czy pracownicy na tym samym stanowisku, otrzymują identyczne lub bardzo podobne wynagrodzenie. Z kolei firmy, które opierają model biznesowy wyłącznie na umowach B2B, muszą sprawdzić, czy stosowanie tego typu umów, jest zasadne i zgodne z prawem. Ewentualnie warto być przygotowanym na wzrost kosztów pracy lub restrukturyzację form zatrudnienia.
2. Cyberbezpieczeństwo – NIS2, AI Act i kontrole UODO
Cyfryzacja i sztuczna inteligencja wchodzi w fazę regulacji. Zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku dotyczą również cyberbezpieczeństwa.
W nadchodzącym roku wejdą w życie przepisy implementujące dyrektywę NIS2. Rozszerzy ona katalog firm, które zaczną podlegać ścisłym regulacjom w zakresie cyberbezpieczeństwa. Nowymi przepisami zostaną objęte firmy z sektora m.in.: informatycznego, energetycznego i medycznego. Brak implementacji przepisów NIS2 może spowodować, że na firmę zostaną nałożone kary w wysokości do 10 mln euro.
Oprócz tego 2 sierpnia 2026 roku zacznie obowiązywać „AI Act”. Nowe przepisy dotyczą organizacji, które tworzą systemy sztucznej inteligencji lub z nich korzystają. Więcej na ten temat mówi Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 z dnia 13 czerwca 2024 r. Dodatkowo, Urząd Ochrony Danych Osobowych (UODO) zapowiada zwiększenie intensywności kontroli sektorowych. Ich celem jest m.in. ocena stosowania zasad RODO.
Co to oznacza dla przedsiębiorców?
Każdy z nas widzi, jak błyskawicznie rozwija się sztuczna inteligencja. Z jednej strony, taka sytuacja oznacza postęp wielu gałęzi gospodarki i życia codziennego. Z drugiej jednak, niesie poważne ryzyko zagrożenia dla naszych danych czy wizerunków. Nic więc dziwnego, że zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku obejmują również cyberbezpieczeństwo. Organy państwowe i europejskie próbują „nadążyć” za postępem technologicznym. W rezultacie cyberbezpieczeństwo przestaje być problemem działu IT, a staje się odpowiedzialnością całych organizacji. Dyrektywa NIS2 wymusi na firmach nie tylko posiadanie zabezpieczeń, ale przede wszystkim procedur reagowania na incydenty. Ponadto AI Act powinno zwiększyć świadomość, że wdrażanie narzędzi AI wiąże się z koniecznością audytów i weryfikacji, właśnie w zakresie cyberbezpieczeństwa.
3. Podatki i prawo spółek – nadchodzi czas decyzji
Zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku dotyczą również weryfikacji dotychczasowych strategii w obszarze finansowo-prawnym.
W przypadku Estońskiego CIT, wielu firmom kończy się pierwszy, 4-letni okres rozliczenia. Jest to zatem moment, w którym przedsiębiorcy muszą zastanowić się, co robić dalej: pozostać w tej formie opodatkowania, czy ją zmienić? Ponadto warto także zwrócić uwagę na fundacje rodzinne, gdzie prezydenckie weto wstrzymało aktualizację ustawy, która mogłaby nieco zmniejszyć atrakcyjność fundacji. Co więcej, od 2026 roku komunikacja spółek z urzędami, ulega całkowitej cyfryzacji. Konieczne będzie zatem podanie adresu do e-Doręczeń spółki. Jeśli wspólnicy o tym zapomną, grozi to paraliżem decyzyjnym.
Co to oznacza dla przedsiębiorców?
W 2025 roku spółka może posiadać najlepszą strategię podatkową (np. w oparciu o fundację rodzinną), ale jednocześnie może „polec” na czymś tak prozaicznym jak adres do e-Doręczeń. To pokazuje, że nadchodzący rok wymaga ogromnej uwagi ze strony przedsiębiorców. Cyfryzacja kontaktu z państwem staje się obowiązkiem, a nie tylko opcją. Warto więc na bieżąco weryfikować wszelkie zmiany prawne, aby nie popełnić kosztownego błędu.
4. Ryzyko operacyjne – cudzoziemcy i nieruchomości
Patrząc, jakie szykują się zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku, warto zwrócić uwagę na dwa obszary. Mogą one niespodziewanie zablokować rozwój firmy. Są to: zasady zatrudniania cudzoziemców oraz planowanie przestrzenne.
Już 4 marca 2026 roku kończy się „specustawa ukraińska”, która pozwalała zatrudniać obywateli Ukrainy na uproszczonych zasadach. Jeśli nie zostanie ona przedłużona albo ulegnie zmianie, na rynku pracy może nastąpić poważny wstrząs. Poza tym do połowy 2026 roku gminy muszą uchwalić „Plany Ogólne” w ramach zmienionej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jeśli gmina nie zdąży tego zrobić albo działka nie znajdzie się w „obszarze uzupełnienia zabudowy”, uzyskanie warunków zabudowy po 1 lipca 2026 roku nie będzie możliwe.
Co to oznacza dla przedsiębiorców?
Inwestorzy planujący budowę hal, magazynów czy biur muszą się spieszyć. Po 1 lipca 2026 r. możemy mieć do czynienia z paraliżem inwestycyjnym w gminach, które nie zdążą z nowymi planami. To ostatni dzwonek na uzyskanie trwałych decyzji administracyjnych na starych zasadach. Poza tym warto kontrolować, co stanie się ze „specustawą ukraińską” po 4 marca 2026 roku. Przedsiębiorcy powinni być przygotowani na różne scenariusze, aby uniknąć najgorszych konsekwencji, takich jak: bankructwo czy zamknięcie lub zawieszenie działalności.
Zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku
W nadchodzącym roku czekają nas istotne zmiany w zakresie kształtowania polityki płacowej, cyberbezpieczeństwa czy planowania przestrzennego. Przedsiębiorcy muszą być przygotowani na to, co nadchodzi. Nie można liczyć, że „jakoś to będzie”, ponieważ to prosta droga do kłopotów. Zmiany dla przedsiębiorców w 2026 roku wymuszają na właścicielach firm, przeprowadzanie niezbędnych audytów i wdrażanie koniecznych procedur. Warto zadbać o to już teraz, zanim zmiany wejdą w życie. Im szybciej firmy rozpoczną przygotowania, tym mniejsze ryzyko chaosu operacyjnego, paraliżu decyzyjnego czy sankcji finansowych. Niech świadomość nowych regulacji prawnych, stanie się kluczowym postanowieniem noworocznym dla przedsiębiorców w 2026 roku!
